| ID | Λήμμα | Ερμηνεία | |
|---|---|---|---|
| 32475 | μπάμια | μπά-μια ουσ. (θηλ.): ΒΟΤ. ποώδες ετήσιο φυτό (επιστ. ονομασ. Hibiscus esculentus, οικογ. Malvaceae) που καλλιεργείται για τον εδώδιμο καρπό του, ο οποίος έχει κωνικό σχήμα και χνουδωτή επιφάνεια. ● μπάμιες (οι): ΜΑΓΕΙΡ. λαδερό συνήθ. φαγητό που παρασκευάζεται με κύριο συστατικό τους καρπούς της μπάμιας και ντομάτες: ~ με κοτόπουλο. [< τουρκ. bamya] | |
| 32476 | μπάμιας | μπά-μιας ουσ. (αρσ.) (προφ.-μειωτ.): άνδρας δειλός, αργοκίνητος ή/και χαζός. | |
| 32477 | μπαμπακερός | , ή, ό βλ. βαμβακερός | |
| 32478 | μπαμπάκι | βλ. βαμβάκι | |
| 32479 | μπαμπακιά | βλ. βαμβακιά | |
| 32480 | μπαμπακόσπορος | βλ. βαμβακόσπορος | |
| 32481 | μπαμπάς1 | μπα-μπάς ουσ. (αρσ.) {μπαμπάδες} (οικ.): πατέρας. Βλ. χαζο~. ● Υποκ.: μπαμπάκας (ο), μπαμπακούλης (ο), μπαμπούλης (ο) ● ΦΡ.: ζαχαροπλάστης είναι/ήταν ο μπαμπάς σου; βλ. ζαχαροπλάστης [< τουρκ. baba] | |
| 32482 | μπαμπάς2 | μπα-μπάς ουσ. (αρσ.): ΖΑΧΑΡ. γλυκό από μαλακή ζύμη που παρασκευάζεται από αβγά, ζάχαρη, γάλα και αλεύρι, περιχύνεται με σιρόπι από λικέρ και γαρνίρεται με σαντιγί και κερασάκι στην κορυφή. ΣΥΝ. σαβαρέν ● Υποκ.: μπαμπαδάκι (το) [< γαλλ. baba] | |
| 32483 | μπαμπάς3 | μπα-μπάς ουσ. (αρσ.) {κυρ. στον πληθ.} (λαϊκό): ξύλινο στήριγμα στέγης ή ιστιοφόρου πλοίου. [< τουρκ. baba] | |
| 32484 | μπαμπάτσικος | , η/ια, ο μπα-μπά-τσι-κος επίθ. (προφ.): (για πρόσ.) ευτραφής και σφιχτός: ~ια: γυναίκα. ~ο: μωρό. Πβ. εύσαρκος, στρουμπουλός.|| (μτφ.) ~ια: μερίδα φαγητού (= άφθονη, γεμάτη, γενναία). ΣΥΝ. τσουπωτός [< τουρκ. babaçko ‘παίδαρος’ | |
| 32485 | μπαμπέσης, μπαμπέσα | μπα-μπέ-σης ουσ. (αρσ. + θηλ.) (λαϊκό): πρόσωπο πανούργο, ύπουλο ή δόλιο, στο οποίο δεν μπορεί κανείς να έχει εμπιστοσύνη. ΑΝΤ. μπεσαλής, μπεσαλού [< αλβ. pabes(ë)] | |
| 32486 | μπαμπεσιά | μπα-μπε-σιά ουσ. (θηλ.) (λαϊκό): ύπουλη συμπεριφορά ή πράξη. Πβ. πανουργία. | |
| 32487 | μπαμπέσικος | , η, ο μπα-μπέ-σι-κος επίθ. (λαϊκό): που χαρακτηρίζεται από μπαμπεσιά. Πβ. δόλιος, ύπουλος, πανούργος. ● επίρρ.: μπαμπέσικα: Τον έφαγαν ~ (: τον σκότωσαν). | |
| 32488 | μπαμπίνι | μπα-μπί-νι ουσ. (ουδ.) {άκλ.}: ΑΘΛ. κατηγορία κατάταξης αθλούμενων παιδιών, ηλικίας συνήθ. πέντε έως επτά ετών. Βλ. Ακαδημία. [< ιταλ. bambini] | |
| 32489 | μπαμπόγερος, μπαμπόγρια | μπα-μπό-γε-ρος ουσ. (αρσ. + θηλ.) {συνήθ. στο θηλ.} (υβριστ.): γέρος ή γριά με άσχημο παρουσιαστικό και κακό, ιδιότροπο χαρακτήρα. Πβ. μουστόγρια. [< μεσν. μπαμπόγερος] | |
| 32490 | μπαμπού | μπα-μπού ουσ. (ουδ.) {άκλ.} 1. ΒΟΤ. τροπικό ή υποτροπικό φυτό (γένος Bambusa, Arundinaria και Dendrocalamus) που έχει κυλινδρικό, ξυλώδες και συχνά κούφιο στέλεχος, μεγάλο ύψος και χρησιμοποιείται κυρ. ως πρώτη ύλη στην κατασκευή επίπλων. 2. (συνεκδ.) οτιδήποτε έχει κατασκευαστεί από το ξύλο του ίδιου φυτού: καναπές/πέργκολα/φλάουτο από ~. || (ως επίθ.) Έπιπλα/πανέρι/προϊόντα ~. ~ καθίσματα/πολυθρόνες. [< γαλλ. bambou] | |
| 32491 | μπαμπουίνος | μπα-μπου-ί-νος ουσ. (αρσ.) & βαβουίνος: ΖΩΟΛ. είδος πιθήκου (γένος Papio) με μεγάλο κεφάλι, προτεταμένη μουσούδα, παρόμοια με αυτή του σκύλου, και πλατιά μάγουλα. Πβ. κυνοκέφαλος. [< μεσν. μπαμπουίνος < ιταλ. babbuino] | |
| 32492 | μπαμπούλας | μπα-μπού-λας ουσ. (αρσ.) 1. φανταστικό ον το οποίο επικαλούνται όσοι θέλουν να εκφοβίσουν μικρά παιδιά: Αν δεν φας, θα έρθει ο ~! 2. οτιδήποτε θεωρείται φόβητρο ή χρησιμοποιείται ως τέτοιο: Δεν χρειάζεται να είσαι ο ~/να κάνεις τον ~α, για να σε σεβαστούν. [< μεσν. μπαμπούλας] | |
| 32493 | μπάμπουρας | μπά-μπου-ρας ουσ. (αρσ.) (λαϊκό) & (διαλεκτ.) μπούμπουρας: ΖΩΟΛ. έντομο (γένος Bombus) που ανήκει στα κολεόπτερα, έχει ισχυρό και επώδυνο κεντρί και βγάζει χαρακτηριστικό βόμβο καθώς πετά. Βλ. αγριομέλισσα, σκαθάρι. ΣΥΝ. μπούρμπουλας [< μεσν. μπάμπουλας] | |
| 32494 | μπάμπουσκα | μπά-μπου-σκα ουσ. (θηλ.) & μπαμπούσκα: ξύλινη ζωγραφιστή κούκλα ρωσικής προέλευσης σε διάφορα μεγέθη που μπαίνει η μία μέσα στην άλλη. ΣΥΝ. ματριόσκα [< ρωσ. babushka] |
Πανεπιστημίου 28, 106 79, Αθήνα
210 3664700
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
Αθήνα 2023.
Τρίστηλο με έγχρωμα λήμματα, σε χαρτί βίβλου των 60γρ. διαστάσεων 21 x 29,50 εκατοστά.
© 2022 ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ