| ID | Λήμμα | Ερμηνεία | |
|---|---|---|---|
| 45201 | ΣΔΕ | : (το) Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. | |
| 45202 | ΣΔΕΑ | (το): Σχέδιο Δράσης Ενεργειακής Αποδοτικότητας. | |
| 45203 | ΣΔΙΤ | (οι): Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα. | |
| 45204 | ΣΔΟ | 1. (η) Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας (στα ΤΕΙ). 2. (το) Συντονιστικό Διυπουργικό Όργανο. | |
| 45205 | ΣΕ | 1. (η) Συντονιστική Επιτροπή. 2. (οι) Συνοδικές Επιτροπές. | |
| 45206 | σε1 | πρόθ. (συχνά με τη μορφή σ' πριν από φωνήεν· με τη μορφή στον, στη/στην, στο, πριν από το άρθρο τον, τη/την, το) δηλώνει: 1. τόπο: ~ όλο τον κόσμο. Επιστρέφω στο σπίτι. Μέσα ~ ασανσέρ. Φτάνω στη (= ως τη) μέση του δρόμου. Αφήνω/ρίχνω (κάτι) στο (= πάνω στο) τραπέζι. Φορούσε ένα κολιέ στον (= γύρω από τον) λαιμό της.|| (+ γεν., προφ.) Μένει στης θείας του. 2. χρόνο, χρονικό σημείο ή χρονική διάρκεια: ~ λίγο θα ... Στις δύο η ώρα τη νύχτα. Στις πέντε Ιουλίου. Στα εξήντα μου (= στην ηλικία των εξήντα). Δεν προλαβαίνω να διαβάσω τρία βιβλία (μέσα) ~ μία εβδομάδα. Στα νιάτα της. 3. κατάσταση: Βρίσκονται ~ άμυνα/κίνδυνο. ~ μαρασμό. 4. τρόπο: Ετοιμάζω (κάτι) στα βιαστικά (= με βιαστικό τρόπο). Παρατάχθηκαν/χωρίστηκαν ~ τριάδες.|| ~ ποια γλώσσα είναι γραμμένο το κείμενο; 5. ποσοστό ή αναλογία, σύνολο: Ένα στα εκατό (= τοις εκατό, 1%). Στις τρεις πίτσες η μία δώρο. 6. αναφορά (σχετικά με, ως προς): Αλλαγή στη συμπεριφορά μου. Φρένα ικανοποιητικά ~ απόδοση και αντοχή. ~ τι είναι καλός; 7. όργανο, μέσο: Πληρώνω ~ ευρώ/μετρητά. 8. σκοπό: Έχουν προσκληθεί ~ σύσκεψη. Κάλεσμα ~ απεργία. 9. αιτία: Τρελάθηκα στον πόνο/στο τρέξιμο. Σκοτώθηκε στη δουλειά. 10. ποιητικό αίτιο: Είναι αγαπητός/αρεστός/μισητός ~ (= από) όλους. 11. ως συμπλήρωμα ρημάτων, ονομάτων (ουσιαστικών και επιθέτων) και επιρρημάτων: Δίνω/στέλνω κάτι ~ κάποιον. Αντιστέκομαι στον πειρασμό να ... Τους υπολογίζει ~ χίλια άτομα.|| Σεβασμός στον άνθρωπο.|| Δίπλα/κοντά/μπροστά/πλάι στο σπίτι. 12. για όρκο, ευχή, κατάρα ή επίκληση: (Ορκίζομαι) στη ζωή μου. Σας παρακαλώ στο όνομα του Θεού. ● ΦΡ.: ... σε όλο του(/της ...) το μεγαλείο/... στο μεγαλείο του(/της) βλ. μεγαλείο, από λεπτό σε λεπτό βλ. λεπτό, είμαι σε θέση να ... βλ. θέση, εν/σε αναμονή βλ. αναμονή, με/κατά/σε σειρά βλ. σειρά, σε ... βάση βλ. βάση, σε αντιδιαστολή με/προς βλ. αντιδιαστολή, σε απαγόρευση βλ. απαγόρευση, σε βάρος (κάποιου) βλ. βάρος, σε δοκιμασία βλ. δοκιμασία, σε σύγκριση με/προς ... βλ. σύγκριση, σε/εις ανάμνηση βλ. ανάμνηση, σε/ως ένδειξη βλ. ένδειξη, σχετικά με/σε σχέση με βλ. σχέση, υπό αμφισβήτηση βλ. αμφισβήτηση [< αρχ. εἰς] | |
| 45207 | σε2 | βλ. εσύ | |
| 45208 | ΣΕΑ | 1. (η) Σχολή Εθνικής Ασφάλειας. 2. (ο) Σύνδεσμος Εφέδρων Αξιωματικών. 3. (ο) Σταθμός Εξυπηρέτησης Αυτοκινητιστών. | |
| 45209 | σέα | σέ-α ουσ. (ουδ.) (τα): κυρ. στη ● ΦΡ.: τα σέα και τα μέα (μου/σου/του) (λαϊκό): ό,τι ανήκει σε κάποιον ή αποτελεί χαρακτηριστικό του: με όλα ~ ~ του. | |
| 45210 | ΣΕΑΒ | (ο): Σύνδεσμος Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών. | |
| 45211 | ΣΕΑΠ | (η): Σχολή Εφέδρων Αξιωματικών Πεζικού. | |
| 45212 | ΣΕΑΤΕΚ | (το): Συμβούλιο Επαγγελματικής Αναγνώρισης Τίτλων Εκπαίδευσης και Κατάρτισης. | |
| 45213 | ΣΕΒ | (ο): Σύνδεσμος Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (πρώην Σύνδεσμος Ελληνικών Βιομηχανιών). | |
| 45214 | σέβας | σέ-βας ουσ. (ουδ.) {σέβη} (λόγ.): σεβασμός· κυρ. στις ● ΦΡ.: τα σέβη μου (επίσ.): πολύ ευγενικός και τιμητικός χαιρετισμός, συνήθ. προς υψηλά ιστάμενο πρόσωπο, μεγαλύτερης ηλικίας ή άξιο ιδιαίτερης τιμής: ~ ~ κύριε Πρόεδρε. ~ ~ στη μητέρα σας (πβ. χαιρετίσματα). ΣΥΝ. τα σεβάσματά μου [< γαλλ. mes respects] , υποβάλλω τα σέβη μου (σε κάποιον) βλ. υποβάλλω [< αρχ. σέβας] | |
| 45215 | σεβάσματα | σε-βά-σμα-τα ουσ. (ουδ.) (τα): κυρ. στη ● ΦΡ.: τα σεβάσματά μου (επίσ.): τα σέβη μου: ~ ~ κύριε Γενικέ/Καθηγητά. [< μτγν. σέβασμα] | |
| 45216 | σεβάσμιος | , α, ο σε-βά-σμι-ος επίθ. (απαιτ. λεξιλόγ.): (συνήθ. για πρόσ. μεγάλης ηλικίας ή κληρικό) που εμπνέει σεβασμό: ~ος: γέροντας/δάσκαλος/ιερέας/μοναχός. ~α: μορφή.|| (για κάτι που θεωρείται ιερό) ~ος: χώρος. ~α: εικόνα (της Θεοτόκου). Πβ. αξιοσέβαστος, σεβαστός, σεπτός. [< μτγν. σεβάσμιος] | |
| 45217 | Σεβασμιότατος | Σε-βα-σμι-ό-τα-τος επίθ./ουσ. {-ου (λόγ.) -άτου} & (λόγ.) Σεβασμιώτατος: ΕΚΚΛΗΣ. προσφώνηση επισκόπου: ~ Μητροπολίτης. Πβ. Πανιερότατος. Βλ. μακαριότατος. [< μτγν. σεβασμιώτατος] | |
| 45218 | σεβασμιότητα | σε-βα-σμι-ό-τη-τα ουσ. (θηλ.) 1. ΕΚΚΛΗΣ. (με κεφαλ. το αρχικό Σ) προσφώνηση μητροπολίτη: προς την Αυτού ~. 2. (λόγ.) η ιδιότητα του σεβάσμιου. Βλ. -ότητα. [< μτγν. σεβασμιότης ‘σεβασμός, τιμή, λατρεία’] | |
| 45219 | σεβασμός | σε-βα-σμός ουσ. (αρσ.) 1. εκτίμηση και θαυμασμός για κάποιον λόγω των αρετών, των ικανοτήτων ή των επιτευγμάτων του· η εκδήλωση αυτού του αισθήματος, η αναγνώριση της αξίας και της προσωπικότητας του άλλου: αμοιβαίος (πβ. αλληλο~)/βαθύς/μεγάλος ~. Αισθάνομαι/νιώθω/τρέφω ~ό για ... Μας εμπνέει ~ό. Είναι άξιος ~ού (= αξιοσέβαστος). Με ~ (: στο τέλος επιστολής).|| Έκφραση/έλλειψη/ένδειξη ~ού. Τον ακούει/της μιλάει με ~ό. Δείχνει ~ό προς τον/απέναντι στον άνθρωπο/πολίτη. Με όλο τον ~ό στο πρόσωπό σας ... Με ~ό και αγάπη για τον δάσκαλό του.|| ~ των ατόμων με αναπηρίες/του καταναλωτή/του κοινού/του πελάτη. Σιώπησα από ~ό στον εαυτό μου (= αυτο~). Πβ. τιμή.|| (κατ' επέκτ., ευλάβεια, ευσέβεια:) ~ στον Θεό/στους νεκρούς. ΑΝΤ. ασέβεια 2. φροντίδα, προστασία για κάτι που θεωρείται ότι έχει σπουδαιότητα ή ιερότητα· τήρηση: ο ~ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων/της αξιοπρέπειας (των άλλων)/των αξιών/της αυτονομίας/του δημοσίου χρήματος/της διαφορετικότητας/της ζωής/του κοινού συμφέροντος/των μειονοτήτων/της προσωπικότητας. ~ της μνήμης (κάποιου). Λαός που τρέφει έντονο/μεγάλο ~ό για την παράδοσή του. Με πλήρη ~ό στις απόψεις/αρχές σας. Ο πολίτης οφείλει ~ό στους θεσμούς.|| Ο ~ του απορρήτου/της δεοντολογίας/των διατάξεων/της εκεχειρίας/των νόμων/του Συντάγματος. Ο ~ της διεθνούς νομιμότητας/της εδαφικής ακεραιότητας των κρατών/της ελευθερίας της έκφρασης/της έννομης τάξης. ΑΝΤ. παραβίαση. [< μτγν. σεβασμός, αγγλ.-γαλλ. respect] | |
| 45220 | σεβαστικός | , ή, ό σε-βα-στι-κός επίθ.: που δείχνει σεβασμό: ~ός: άνθρωπος. ~ή: στάση. ● επίρρ.: σεβαστικά [< μτγν. σεβαστικός, γαλλ. respectueux] |
Πανεπιστημίου 28, 106 79, Αθήνα
210 3664700
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
Αθήνα 2023.
Τρίστηλο με έγχρωμα λήμματα, σε χαρτί βίβλου των 60γρ. διαστάσεων 21 x 29,50 εκατοστά.
© 2022 ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ